Comma for either/or — dharma, courage. Spelling forgiving — corage finds courage.

    Liber Peristephanon

    Hymn 14

    Aurelius Prudentius Clemens

    7 min
    1. Passio Agnetis Agnes sepulcrum est Romulea in domo,

    fortis puellae, martyris inclytae.

    conspectu in ipso condita turrium

    servat salutem virgo Quiritium,

    nec non et ipsos protegit advenas

    puro ac fideli pectore supplices.

    duplex corona est praestita martyri:

    intactum ab omni crimine virginal,

    mortis deinde gloria liberae.

    aiunt iugali vix habilem toro

    primis in annis forte puellulam

    Christo calentem fortiter inpiis

    iussis renisam, quo minus idolis

    addicta sacram desereret fidem,

    temptata multis nam prius artibus,

    nunc ore blandi iudicis inlice,

    nunc saevientis carnificis minis,

    stabat feroci robore pertinax

    corpusque duris excruciatibus

    ultro offerebat non renuens mori.

    tum trux tyrannus: si facile est, ait,

    ‘poenam subactis ferre doloribus

    et vita vilis spernitur, at pudor

    carus dicatae virginitatis est.

    hanc in lupanar trudere publicum

    certum est, ad aram ni caput applicat

    ac de Minerva iam veniam rogat,

    quam virgo pergit temnere virginem,

    omnis iuventus inruet et novum

    ludibriorum mancipium petet.’

    haud, inquit Agnes, ‘inmemor est ita

    Christus suorum, perdat ut aureum

    nobis pudorem, nos quoque deserat.

    praesto est pudicis nec patitur sacrae

    integritatis munera pollui.

    ferrum inpiabis sanguine, si voles,

    non inquinabis membra libidine.’

    sic elocutam publicitus iubet

    flexu in plateae sistere virginem.

    stantem refugit maesta frequentia,

    aversa vultus, ne petulantius

    quisquam verendum conspiceret locum.

    intendit unus forte procaciter

    os in puellam nec trepidat sacram

    spectare formam lumine lubrico.

    en ales ignis fulminis in modum

    vibratur ardens atque oculos ferit.

    caecus corusco lumine corruit

    atque in plateae pulvere palpitat.

    tollunt sodales seminecem solo

    verbisque deflent exequialibus.

    ibat triumphans virgo Deum Patrem

    Christumque sacro carmine concinens,

    quod sub profani labe periculi

    castum lupanar nec violabile

    experta victrix virginitas foret.

    sunt qui rogatam rettulerint preces

    fudisse Christo, redderet ut reo

    lucem iacenti: tunc iuveni halitum

    vitae innovatum visibus integris.

    primum sed Agnes hunc habuit gradum

    caelestis aulae, mox alius datur

    ascensus; iram nam furor incitat

    hostis cruenti: vincor, ait gemens,

    ‘i, stringe ferrum, miles, et exere

    praecepta summi regia principis.’

    ut vidit Agnes stare trucem virum

    mucrone nudo, laetior haec ait:

    ‘exulto talis quod potius venit

    vesanus, atrox, turbidus armiger,

    quam si veniret languidus ac tener

    mollisque ephebus tinctus aromate,

    qui me pudoris funere perderet.

    hic, hic amator iam, fateor, placet:

    ibo inruentis gressibus obviam,

    nec demorabor vota calentia:

    ferrum in papillas omne recepero

    pectusque ad imum vim gladii traham.

    sic nupta Christo transiliam poli

    omnes tenebras aethere celsior.

    aeterne rector, divide ianuas

    caeli obseratas terrigenis prius,

    ac te sequentem, Christe, animam voca,

    cum virginalem, tum Patris hostiam.’

    sic fata Christum vertice cernuo

    supplex adorat, vulnus ut inminens

    cervix subiret prona paratius.

    ast ille tantam spem peragit manu,

    uno sub ictu nam caput amputat;

    sensum doloris mors cita praevenit.

    exutus inde spiritus emicat

    liberque in auras exilit. angeli

    saepsere euntem tramite candido.

    miratur orbem sub pedibus situm,

    spectat tenebras ardua subditas

    ridetquc solis quod rota circuit,

    quod mundus omnis volvit et inplicat,

    rerum quod atro turbine vivitur,

    quod vana saecli mobilitas rapit:

    reges, tyrannos, imperia et gradus

    pompasque honorum stulta tumentium,

    argenti et auri vim rabida siti

    cunctis petitam per varium nefas,

    splendore multo structa habitacula,

    inlusa pictae vestis inania,

    iram, timorem, vota, pericula,

    nunc triste longum, nunc breve gaudium,

    livoris atri fumificas faces,

    nigrescit unde spes hominum et decus,

    et, quod malorum taetrius omnium est,

    gentilitatis sordida nubila.

    haec calcat Agnes ac pede proterit

    stans et draconis calce premens caput,

    terrena mundi qui ferus omnia

    spargit venenis mergit et inferis;

    nunc virginali perdomitus solo

    cristas cerebri deprimit ignei

    nec victus audet tollere verticem.

    cingit coronis interea Deus

    frontem duabus martyris innubae:

    unam decemplex edita sexies

    merces perenni lumine conficit,

    centenus extat fructus in altera.

    o virgo felix, o nova gloria,

    caelestis arcis nobilis incola,

    intende nostris conluvionibus

    vultum gemello cum diademate,

    cui posse soli cunctiparens dedit

    castum vel ipsum reddere fornicem,

    purgabor oris propitiabilis

    fulgore, nostrum si iecur inpleas.

    nil non pudicum est quod pia visere

    dignaris almo vel pede tangere.