De Rervm Divisione. (1)
Classical Gaius English§ 1. Superiore commentario de iure personarum | exposuimus; modo uideamus de rebus; quae uel in nostro patrimonio sunt uel extra nostrum patrimonium habentur.
Inst. 2, 1 pr.
§ 2. Summa itaque rerum diuisio in duos articulos diducitur: nam aliae sunt diuini iuris, aliae humani.
§ 3. Diuini iuris sunt ueluti res sacrae et religiosae.
Inst. 2, 1, 7.
§ 4. Sacrae sunt quae diis superis consecratae sunt; religiosae quae diis Manibusrelictae sunt.
Inst. 2, 1, 8.
§ 5. Sed sacrum quidem hoc solum existimatur quod ex auctoritate populi Romani consecratum est, ueluti lege de ea re lata aut senatusconsulto facto.
Inst. l. c.
§ 6. Religiosum uero nostra uoluntate facimus mortuum inferentes in locum nostrum, si modo eius mortui funus ad nos pertineat.
Inst. 2, 1, 9.
§ 7. Sed in prouinciali solo placet plerisque solum religiosum non fieri, quia in eo solo dominium populi Romani est uel Caesaris, nos autem possessionem tantum uel usumfructum habere uidemur; utique tamen etiamsi non sit religiosum, pro religioso habetur.
§ 7 a. Item quod in prouinciis non ex auctoritate populi Romani consecratum est, proprie sacrum non est, tamen pro sacro habetur.
§ 8. Sanctae quoque res, uelut muri et portae, quodammodo diuini iuris sunt.
Inst. 2, 1, 10.
§ 9. Quod autem diuini iuris est, id nullius in bonis est; id uero, quod humani iuris est, plerumque alicuius in bonis est: potest autem et nullius in bonis esse; nam res hereditariae, antequam aliquis heres existat, nullius in bonis sunt.
Inst. l. c.
§ 9 b. —
(8 fere uersus in C legi nequeunt)
—| *e domino.
§ 10. Hae autem quae humani iuris sunt, aut publicae sunt aut priuatae.
§ 11. Quae publicae sunt, nullius uidentur in bonis esse; ipsius enim uniuersitatis esse creduntur. priuatae sunt quae singulorum hominum sunt.